Đọc · Suy nghĩ · Khám phá
8 câu đố suy luận đúng sai có đáp án và lời giải
Một câu nghe hợp lý chưa chắc suy ra được từ dữ kiện. Bộ đúng–sai này tập trung vào các từ mọi, có ít nhất một, nếu và chỉ khi. Chỉ thay một từ cũng có thể làm kết luận đổi hoàn toàn.
Hãy dùng đúng giả thiết của từng bài, dù nó mô tả một thế giới tưởng tượng. Đừng bổ sung thông tin đời thực để cứu một lập luận thiếu điều kiện.
Thử sức với 8 câu hỏi
Tự đoán trước, rồi mở từng đáp án để xem lời giải.
- CÂU 01
Mọi thẻ xanh trong hộp đều tròn. Một thẻ vừa lấy ra là tròn. Có chắc nó xanh không?
Xem đáp án và lời giải
Không chắc.
Đề không nói mọi thẻ tròn đều xanh. Nó có thể tròn nhưng mang màu khác mà vẫn không vi phạm giả thiết.
- CÂU 02
Có ít nhất một quả táo đỏ trong giỏ. Có suy ra mọi quả táo trong giỏ đều đỏ không?
Xem đáp án và lời giải
Không.
“Ít nhất một” chỉ bảo đảm có trường hợp phù hợp. Những quả còn lại chưa được mô tả màu.
- CÂU 03
Nếu đèn A sáng thì đèn B sáng. Hiện B tắt. Theo quy tắc này A thế nào?
Xem đáp án và lời giải
A phải tắt.
Nếu A sáng sẽ kéo theo B sáng, trái quan sát B tắt. Đây là suy luận bằng cách loại khả năng mâu thuẫn.
- CÂU 04
Nếu đèn A sáng thì B sáng. Hiện A tắt. Có chắc B tắt không?
Xem đáp án và lời giải
Không chắc.
Quy tắc không hạn chế trường hợp A tắt. B có thể được bật bằng điều kiện khác chưa nêu trong đề.
- CÂU 05
Một người nói mọi số lẻ đều nguyên tố. Chỉ cần nêu số nào nhỏ nhất để bác bỏ, xét số nguyên dương lẻ lớn hơn 1?
Xem đáp án và lời giải
9.
3,5,7 đều nguyên tố;9 = 3 × 3 là số lẻ nhưng hợp số. Một phản ví dụ đã đủ.
- CÂU 06
Trong hộp chỉ có thẻ tròn hoặc vuông, không có dạng khác. Thẻ A không tròn. Nó có dạng gì?
Xem đáp án và lời giải
Vuông.
Đề đã giới hạn đầy đủ hai khả năng. Loại tròn thì còn vuông; nếu không có giới hạn này sẽ chưa kết luận được.
- CÂU 07
Lan và Mai mỗi người nói một câu; biết đúng một câu đúng. Lan nói hộp có quà, Mai nói hộp không có quà. Xác định được hộp có quà không?
Xem đáp án và lời giải
Không.
Hai câu đối lập nên luôn có một câu đúng dù hộp có quà hay không. Điều kiện không cung cấp thêm thông tin để chọn.
- CÂU 08
Tất cả 5 bạn đã nộp bài. Nam là một trong 5 bạn đó. Nam đã nộp chưa?
Xem đáp án và lời giải
Đã nộp.
Nam thuộc tập được mô tả bởi “tất cả”. Kết luận áp dụng trực tiếp, không cần biết thứ tự nộp.
Cách chơi để hiểu lời giải hơn
- Tách điều đã biết khỏi điều đang cần chứng minh.
- Một phản ví dụ đủ bác bỏ mệnh đề mọi.
- Không tự đảo chiều câu nếu–thì.
Đề và lời giải do Nhanh Trí biên soạn riêng cho web từ kiến thức phổ thông. Các số liệu trong tình huống là giả định để giải bài; không phải đề thi chính thức.
Có câu chưa rõ? Gửi góp ý cho Nhanh Trí kèm tên bài và số câu.